Nisan ayında gemi ve yat ihracatında yüzde 74 oranında gerileme yaşandı. Bu gerilemenin nedeni olarak da seyahat engelleri olarak değerlendiriliyor. Uluslararası seyahatin pek mümkün olmadığı bu dönemde gemi ve yat teslimlerinde gecikmeler yaşanırken inşası süren deniz araçlarında ise alıcıların enspektörlerinin gelememesinden kaynaklanan bir teslimat gecikmesi söz konusu.
Konuyla ilgili açıklamalarda bulunan Gemi, Yat ve Hizmetleri İhracatçıları Birliği (GYİB) Başkanı Cem Seven, Nisan ayında ihracattaki düşüşte koronavirüsün etkisi olduğunu dile getirerek, “Teslim edilmeyi bekleyen gemi ve yatlarımız var. Seyahat kısıtlamaları nedeni ile hem teslim için alıcı firma temsilcileri gelemiyor hem de inşası ilerleyen gemiler, alıcıların enspektörlerinin gelememesi nedeni ile teslim tarihinde ötelemeleye maruz kalıyor” dedi.
2020’i geçen yıl gelen siparişler sayesinde büyük kayıplar yaşamadan atlatmayı öngören tersaneciler, 2021 içinse endişelerini dile getiriyor. Petrol fiyatlarında sert düşüşün özel amaçlı gemi taleplerini önemli oranda etkilediğine dikkat çeken Cem Seven, “Covid-19, petrolün düşüşü, son 9 ayda dünya ticaret örgütü istatistiklerine göre ilk 20 büyük ihracatçı ülkenin ihracat rakamlarının eksiye yönelmesi, talep yetersizliği, kusursuz fırtına için neredeyse bütün parametreleri sağlamış gözüküyor. Ancak, yurtdışında rekabet ettiğimiz bir çok tersane de benzer problemleri yaşıyor. Kısa ve orta vadede talepte düşüş olacağı aşikar ama toparlamayacak anlamı da taşımıyor. Tersanelerimiz bütün zorlukların üstesinden gelebilecek güce sahip” diye konuştu.
Finansman sorunu sektörü zorluyor
Sektörde yaşanan finansal zorluklara da değinen Seven, “Maalesef, Kontr garanti şeklinde yurtdışı avalli teminat mektubu sunulamadığı içinde yeni İnşanın yaklaşık yaklaşık 25’i seviyesinde alınan iş avansları ve inşanın geri kalanının banka kredisi yolu ile finanse edilmesi, tersanelerimizi zorluyor. Mücbir sebep kapsamına alınan sektörler arasında olmayışımız da, teslimde yaşanan gecikmelere karşı mücbir sebep ilan etmek isteyen tersanelerimizi resmi olarak korunmasız bırakıyor” diye konuştu.
