Türk Loydu Vakfı ile İstanbul Teknik Üniversitesi iş birliğiyle organize edilen “Bilim ve Endüstrinin Kesişiminde Denizcilik: Vizyon ve Uygulamalar” başlıklı sempozyum, 16 Eylül 2025 Salı günü İstanbul’da gerçekleştirildi. Etkinlik, Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı Durmuş Ünüvar’ın katılımıyla açıldı.
Kamu, akademi, özel sektör ve sivil toplumdan çok sayıda temsilcinin yer aldığı sempozyumda, denizcilikte bilimsel gelişmelerin endüstriyel uygulamalara dönüşümü, sektördeki fırsatlar ve stratejik öncelikler kapsamlı biçimde ele alındı.
Açılış konuşmaları
Durmuş Ünüvar – Ulaştırma ve Altyapı Bakan Yardımcısı
Ünüvar, Türkiye’nin denizcilikteki stratejik konumuna dikkat çekerek bakanlık tarafından yürütülen teşvik ve düzenlemeleri aktardı.
- 2024 yılında AR-GE projelerine verilen desteğin %41’ine denk gelen 66 milyon TL’nin denizcilik alanına ayrıldığını,
- Hurda teşvik programı kapsamında 15,5 milyon dolar destek sağlandığını,
- Türkiye’de 69 yeşil geminin inşa edildiğini, 52 gemi projesinin ise sürdüğünü açıkladı.
Türk Loydu’nun Kıyı Emniyeti Genel Müdürlüğü gemilerinde klas vermeye devam edeceğini ve klaslı gemi sayısının 100’e çıkarılacağını belirten Ünüvar, ayrıca kurumun demiryolu ve kara araçlarının belgelendirilmesindeki yetkinliğinin artırılacağını vurguladı. Konuşmasını, Türk Loydu Vakfı ve İstanbul Teknik Üniversitesi’ne teşekkür ederek tamamladı.
Doç. Dr. Hakan Uçar – Deniz Teknik Komutanı
MİLGEM Projesi’nin Türk tersaneciliği ve mühendisliğinin geldiği seviyeyi temsil ettiğini belirten Tuğamiral Uçar, bugüne kadar 8 geminin hizmete alındığını, eş zamanlı olarak 36 farklı parçadan oluşan gemilerin inşa sürecinin devam ettiğini söyledi. Yeni dönemde T2 Hava Savunma Harbi Muhribi ve Milli Uçak Gemisi projelerinin savunma kapasitesine önemli katkılar sağlayacağını vurguladı.
Prof. Dr. Hasan Mandal – İTÜ Rektörü
Mandal, İTÜ’nün denizcilik araştırma merkezleri ve projelerine dikkat çekerek, üniversite–sanayi entegrasyonunun genç mühendislerin sektöre hazırlanmasında kritik bir rol oynadığını ifade etti. “Bilim ile endüstrinin kesişiminde yenilikçi çözümler üretmeliyiz” sözleriyle üniversitenin vizyonunu özetledi.
Tamer Kıran – İMEAK Deniz Ticaret Odası Yönetim Kurulu Başkanı
Kıran, küresel krizlerin deniz taşımacılığına etkilerini değerlendirerek, navlun piyasasındaki dalgalanmaların savaşlar, jeopolitik riskler ve doğal afetlerden kaynaklandığını belirtti. İklim değişikliği, sera gazı emisyonlarının azaltılması, alternatif yakıtların devreye alınması ve yeşil liman uygulamalarının sektör için öncelikli olduğunu vurguladı. Türkiye’nin transit merkez olabilmesi için yeni liman yatırımlarına, mega gemilere uygun tasarımlara, lojistik sahalarının genişletilmesine ve dijitalleşmeye ihtiyaç olduğunu kaydetti.
Kıran ayrıca, Türk Ticaret Filosunun 2 bini aşkın gemi ve yaklaşık 52 milyon DWT kapasitesiyle dünyada 11. sırada bulunduğunu, 2050 net sıfır emisyon hedefi doğrultusunda yeşil dönüşümün kaçınılmaz olduğunu söyledi.
Prof. Dr. Mesut Güner – TÜBİTAK Başkan Yardımcısı
Güner, son 10 yılda denizcilik sektöründe 226 kurumun 264 proje başvurusunda bulunduğunu, bunlardan 152’sinin desteklendiğini ve 400 milyon TL kaynak aktarıldığını belirtti. TÜBİTAK’ın üniversite–sanayi iş birlikleri ve uluslararası fonlara erişim desteğiyle sektöre katkı sunduğunu ifade etti.
Prof. Dr. Oral Erdoğan – Türk Loydu Vakfı Yönetim Kurulu Başkanı
Erdoğan, Türk denizciliğinin tüm paydaşlarını bir araya getiren etkinliğin projelere dönüşmesini temenni etti. Bilimsel rekabet çağında beyin göçünün önlenmesi gerektiğini vurgulayan Erdoğan, Türk Loydu Vakfı olarak Türkiye’nin denizcilik vizyonuna katkı sağlamaya devam edeceklerini belirtti. Ayrıca bir Denizcilik Bakanlığı kurulması yönündeki beklentisini dile getirdi.
Panellerde öne çıkan konular
Panel 1: Denizcilik Yatırımlarının Stratejik Rolü ve Ekonomik Dönüşüm
Moderatör: Prof. Dr. Oral ERDOĞAN
Panelistler: Ünal BAYLAN, Cihan ERGENÇ, Prof. Dr. Nafiz ARICA, R. Yüksel YILDIRIM, Prof. Dr. Kerem ALKIN, Erhan ZEYNELOĞLU
Liman altyapıları, lojistik ağları, filo modernizasyonu ve kamu–özel sektör iş birliği gibi başlıklar masaya yatırıldı. Katılımcılar, denizcilik yatırımlarının istihdam, teknoloji üretimi ve rekabet gücüne etkilerini çok yönlü değerlendirdi.
İlgili panelde panelist olarak söz alan Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı Denizcilik Genel Müdürü Ünal Baylan, denizciliğin Türkiye’nin kalkınmasında kritik bir rol oynadığını vurguladı. Baylan, ülke sınırlarının yaklaşık %70’inin denizlerden oluştuğunu ve 140 binin üzerinde denizci ile 52-53 milyon DWT kapasiteye sahip filonun önemli bir potansiyele sahip olduğunu belirtti. Filonun ortalama yaşının 23 olduğunu ve Türk bayrağıyla ilgili bazı sorunların çözümü için kanuni çalışmaların sürdüğünü ifade etti.
Denizcilik Başkanlığı sistemi için hazırlıkların büyük ölçüde tamamlandığını ve yıl bitmeden başkanlığın kurulmasının planlandığını aktaran Baylan, sektördeki zorluklara rağmen ilk 8 ayda limanlarda 367 milyon ton yük elleçlendiğini ve konteynerda %4’lük bir büyüme kaydedildiğini paylaştı. Dünya genelinde büyümenin %1 civarında beklendiği bir dönemde Türkiye’nin bu performansının yıl sonunda daha da artmasının öngörüldüğünü dile getirdi. Ayrıca, hazırlanan kanun tasarısıyla Denizcilik Başkanlığı’nın Bakanlığa bağlı olarak faaliyet göstereceğini belirtti.
Panel 2: Gemi Modelleme, Dizayn ve Yeni İnşa Yöntemleri
Moderatör: Prof. Dr. Mesut GÜNER
Panelistler: Prof. Dr. Ahmet Dursun ALKAN, Dr. Akın TUZCUOĞLU, Mehtap ÖZDEMİR, Murat AVINAL, Murat KAPLANOĞLU
Dijital gemi modelleme sistemlerinin tasarım ve üretime etkisi, enerji verimliliği, çevre dostu malzeme kullanımı ve yerli yazılım çözümleri panelde öne çıkan konular oldu. AR-GE tabanlı yeni inşa yöntemlerinin sektörün geleceği açısından stratejik önemi vurgulandı.
Panel 3: Denizcilikte Kurallar, Kalite ve Sigortalama
Moderatör: Prof. Dr. Serkan EKİNCİ
Panelistler: Bülent HÜSEYİNOĞLU, Yaşar CANCA, Prof. Dr. Özcan ASLAN, Ufuk TEKER, Aydın GÜRBÜZ
Uluslararası regülasyonlara uyum, denetim sistemleri, kalite yönetimi ve sigorta süreçleri detaylı olarak tartışıldı. Sınıflama kuruluşları ve P&I kulüplerinin sektörde güven ortamının tesisi açısından kritik rolü vurgulandı.
Panel 4: Denizcilikte Sürdürülebilirlik, Dijitalleşme ve Yeşil Dönüşüm
Moderatör: Prof. Dr. Ömer Kemal KINACI
Panelistler: Prof. Dr. Erinç DOBRUCALI, Prof. Dr. Selma ERGİN, Dirim ŞENER, İbrahim KONTAYTEKİN, Aykut YILMAZ
Karbon emisyonlarının azaltılmasına yönelik alternatif yakıtlar (LNG, metanol vb.), enerji verimliliği teknolojileri ve operasyonel optimizasyon çözümleri ele alındı.
Liman süreçlerinde ve filo yönetiminde veri analitiği, izleme sistemleri ve dijital ikiz (digital twin) uygulamalarıyla operasyonel verimlilik artırıldı.
Yeşil dönüşümde regülasyonlara uyum, finansman modelleri ve filo yenileme yatırımları gibi alanlarda stratejik adımlar değerlendirildi. Türkiye filosunun yaş ortalaması, modernizasyon ihtiyacı ve çevreci gemi yatırımları için çözüm önerileri paylaşıldı.
Sonuç ve değerlendirme
Sempozyum, akademi, sanayi ve kamu iş birliğinin Türkiye’de ne denli yüksek bir motivasyonla hayata geçirilebildiğini ortaya koydu.
Sektörün tüm paydaşlarının ortak bir vizyon etrafında kenetlenmeye hazır olması, denizcilikte yenilikçi, sürdürülebilir ve rekabetçi çözümler üretmenin temelinde “birlikte olma” kültürünün yattığını güçlü biçimde gösterdi.
Türk Loydu, Türkiye’nin Denizcilik Vizyonu kapsamında ele alınan konu, fikir ve iş birliklerini desteklemeye devam edeceğini ve uluslararası standartlarda güvenli, yenilikçi ve rekabetçi bir sektör için tüm paydaşlarla kararlılıkla çalışmayı sürdüreceğini açıkladı.
