Jeopolitik krizler, karanlık filo tartışmaları ve karbonsuzlaşma sürecine ilişkin belirsizlikler, Posidonia 2026 kapsamında düzenlenen TradeWinds Shipowners Forum’un ana gündem maddeleri oldu. Sektörün önde gelen armatörleri ve yöneticileri, küresel deniz taşımacılığının karşı karşıya olduğu yeni riskleri ve fırsatları değerlendirdi.
Posidonia 2026′nın konferans programı, TradeWinds Shipowners Forum ile başladı. “Kesintiler Karşısında Dayanıklılık” temasıyla düzenlenen forum, denizcilik sektörünün jeopolitik parçalanma, ekonomik belirsizlik ve giderek artan düzenleyici baskılar karşısında nasıl bir yol izleyeceğine odaklandı.
Forumun açılış konuşmasını yapan Clarksons Research Yönetici Direktörü Steve Gordon, küresel denizcilik sektörünün mevcut görünümünü ortaya koyan dikkat çekici veriler paylaştı.
Gordon’a göre dünya filosu ve sipariş defterinin toplam değeri bugün 2,4 trilyon dolara ulaşmış durumda. Ancak bu büyüklük, artan jeopolitik gerilimlerin gölgesinde faaliyet gösteriyor. Hürmüz Boğazı‘ndan gerçekleştirilen geçişlerin yüzde 95 oranında azalması nedeniyle yaklaşık 1,5 milyar varillik petrol akışının kesintiye uğradığı belirtilirken, günlük yaklaşık 7 milyon varil petrol taşıyan ve dünya filosunun tonaj bazında yüzde 2’sine denk gelen gemilerin Körfez bölgesinde mahsur kaldığı ifade edildi. Bu rakamın dünya VLCC filosunun yüzde 8’ini, VLGC filosunun ise yüzde 3’ünü oluşturduğu kaydedildi.
Öte yandan Ukrayna savaşı, Kızıldeniz’deki güvenlik sorunları ve Orta Doğu’daki gerilimlerin etkisiyle deniz ticaretinde taşınan yüklerin ortalama seyir mesafesinin 2019’dan bu yana yüzde 10 arttığı vurgulandı. Bu durumun tonaj talebini desteklerken küresel ticaret rotalarını da yeniden şekillendirdiği belirtildi.
Güçlü Piyasa Göstergeleri
Tüm belirsizliklere rağmen piyasa göstergeleri sektörün dayanıklılığını koruduğunu ortaya koyuyor.
ClarkSea Endeksi yılın en güçlü başlangıçlarından birini gerçekleştirirken, VLGC ve ham petrol tankerlerinde günlük navlun seviyeleri 40 bin dolara kadar yükseldi. Konteyner taşımacılığı piyasalarında da güçlü performansın sürdüğü ifade edildi.
Dünya sipariş defterinin mevcut filonun yüzde 21’ine ulaştığı belirtilirken, tersanelerin 2027 yılında rekor seviyede, yaklaşık 60 milyon CGT teslimat gerçekleştirmesinin beklendiği açıklandı. Bununla birlikte filonun yaşlanması da sektörün önündeki önemli başlıklardan biri olarak öne çıktı. Verilere göre dünya filosundaki gemilerin yüzde 41’i 15 yaşın üzerinde bulunuyor.
“Denizcilik Taraf Tutmak Zorunda Değil”
Panel oturumlarında sektör temsilcileri değişen ticaret dengelerini ve artan riskleri değerlendirdi.
BIMCO Başkanı ve Fednav CEO’su Paul Pathy, armatörlerin değişen koşullara hızla uyum sağlayabildiğini belirterek şunları söyledi:
“Armatörler piyasa koşullarına ve gelişmelere göre hareket edebilen esnek yapılara sahiptir. Sonuçta para konuşur. Denizcilik sektörünün ABD-Çin tarifeleri gibi devletler arasındaki anlaşmazlıklarda taraf olmak gibi bir zorunluluğu yoktur.”
Star Bulk Carriers Strateji Direktörü Charis Plakantonaki ise jeopolitik gelişmelerin kuru yük piyasasını kökten değiştirdiğini vurguladı.
Plakantonaki, Çin’in ABD yerine Brezilya’ya yönelmeye başladığını belirterek, Hürmüz Boğazı çevresinde yüzlerce geminin mahsur kaldığını ve şirket filosundaki dokuz gemiden birinin yakın zamanda bir saldırıda zarar gördüğünü açıkladı.
DryDel Shipping Başkanı ve CEO’su Costas Delaportas da krizin uzaması halinde yük hareketlerinin azalacağını ve bunun piyasalara olumsuz yansıyacağını ifade etti.
Karanlık Filo Uyarısı
Forumun dikkat çeken başlıklarından biri de yaptırımları aşmak amacıyla faaliyet gösteren “karanlık filo” oldu.
INTERTANKO Yönetim Kurulu Başkanı ve Westfal-Larsen Management CEO’su Rolf Westfal-Larsen Jr., mevcut uygulamaların yetersiz kaldığını belirterek daha güçlü denetim çağrısında bulundu.
Westfal-Larsen, karanlık filo faaliyetlerine karşı alınan önlemlerin sistematik olmadığını ve bu durumun devam etmesi halinde cezasızlık algısının güçleneceğini söyledi.
Karbonsuzlaşma Tartışmaları Devam Ediyor
Forumun ikinci bölümünde ise denizcilik sektörünün en kritik gündemlerinden biri olan karbonsuzlaşma süreci ele alındı.
Katılımcılar, IMO Net-Zero Framework çalışmalarındaki gecikmelerin uzun vadeli yatırım kararlarına etkilerini değerlendirirken, alternatif yakıtların erişilebilirliği ve teknolojik hazırlık seviyesi de masaya yatırıldı.
CORE POWER Pazar Geliştirme Başkanı Charlotte Vere, sektörün artık karbonsuzlaşmanın kaçınılmaz olduğunu kabul ettiğini belirtirken, Hanwha Ocean Europe Genel Müdürü Claire Wright ise tartışmaların enerji dönüşümünden dayanıklılık konusuna evrildiğini ifade etti.
Maersk Mc-Kinney Møller Center for Zero Carbon Shipping CEO’su Bo Cerup-Simonsen, armatörlerin yeni yakıt ve teknolojileri denemeye hazır olduğunu söylerken, düzenlemelerin adil ve uygulanabilir olması gerektiğine dikkat çekti.
Avrupalı armatörleri temsilen konuşan ECSA Genel Sekreteri Sotiris Raptis ise Avrupa Birliği Emisyon Ticaret Sistemi’ne (ETS) ilişkin eleştirilerde bulundu.
“Avrupalı armatörler her yıl Avrupa’ya 9 milyar euro ödüyor. Bu kaynakların nereye gittiğini görmek istiyoruz” diyen Raptis, IMO ile küresel bir anlaşmaya varılması halinde Avrupa’nın da kendi düzenlemelerini gözden geçirmesi gerektiğini savundu.
Marinakis’ten Hürmüz ve Rus Petrolü Açıklaması
Forumun kapanış bölümünde konuşan Capital Maritime & Trading Corp. Kurucusu ve Yönetim Kurulu Başkanı Evangelos Marinakis, mevcut koşullarda şirket filosundaki hiçbir geminin Hürmüz Boğazı’ndan geçmeyeceğini açıkladı.
Mürettebat güvenliğinin her şeyden önemli olduğunu vurgulayan Marinakis, boğazın tamamen kapanması yerine geçiş ücreti uygulanmasının daha tercih edilebilir bir seçenek olacağını söyledi.
Rus petrolüne yönelik yaptırımlar konusunda da değerlendirmelerde bulunan Marinakis, mevcut uygulamaların beklenen sonucu vermediğini belirterek yaptırımların ya tamamen uygulanması ya da mevcut sistemin yeniden değerlendirilmesi gerektiğini savundu.
Posidonia 2026, hafta boyunca devam edecek konferanslar, seminerler, iş birliği anlaşmaları ve sektör buluşmalarıyla denizcilik dünyasının gündemini şekillendirmeyi sürdürecek.
