565 yıllık tarihe sahip Haliç Tersanesi, ilk kadın Genel Müdür Sinem Dedetaş’ın göreve gelmesiyle üretime yeniden başladı. Kapanmak üzere olan tersane son dönemde hayata geçirilen projelerle hayat buldu.
İBB Şehir Hatları A.Ş. Genel Müdürü Sinem Dedetaş, sayesinde tersanede yeniden çekiç sesleri yükselmeye başladı ve 2020 yılında sıfırdan 50 milyon liralık katma değer yaratıldı.
Dedetaş, Haliç Dayanışması ile birlikte kapatılmaması için mücadele ettiği İstanbul Büyükşehir Belediyesi’ne (İBB) bağlı tarihi tersanenin başına geldi ve “Gemide kadınlar uğursuzluk getirir” batıl inancını yıktı.
Dedetaş, “Rakamlara bakarsak kadınlar pek uğursuzluk getirmiyor. Haliç Tersanesi’nde 2020 yılında sıfırdan 50 milyon lira katma değer yarattık” dedi.
İBB Şehir Hatları A.Ş. Genel Müdürü Sinem Dedetaş, Sözcü Gazetesi’ne verdiği röportajda tarihi tersaneyi ve İstanbul’un yeni deniz taksilerini anlattı.
Göreve geldiğinizde nasıl bir tablo ile karşılaştınız?
Geldiğimizde Şehir Hatları Genel Müdürlüğü’nün Haliç Tersanesi’nden taşınması için Yenikapı’da bina tahsis edilmişti. 565 yıllık Haliç Tersanesi de bilim merkezi yapılmak üzere projelendirilmiş, onayları alınmıştı. Tersanecilik vasfından uzaklaştırılıp bütün kadro buradan taşınacaktı. Öyle devam etseydi sadece tersanenin kapatılması değil Şehir Hatları’nın da kapatılması gündeme gelecekti. Çünkü asli işi İBB gemilerine bakım ve onarım yapmak olan Haliç Tersanesi terkedildiğinde İBB filosuna bakamayacak duruma gelecek, dışarıdan hizmet almak zorunda kalacaktı. Özel bir tersaneye gemilerin gitmesi ciddi bir maliyete yol açacaktı. Bir de gemilerin bakım maliyetinin de artmasıyla şirketin tamamen kapanma senaryosu hazırlanmış.
TERSANE ÇALIŞIR HALE GETİRİLDİ
Bu tablo nasıl değişti?
Buradaki havuzlar 1700’lerin sonu 1800’lerin başından bu yana aynı teknikle çalışıyor. Kültürüne de tarihine de yaşatarak sahip çıkmak lazım. Burası aynı zamanda katma değer üreten, istihdam sağlayan bir yer. Dışarıya açıp tersaneyi daha aktif kullanan ve para kazanan bir yer haline getirdik. 2020 senesinde 45 geminin bakımını yaptık.
5 KADIN GEMİCİ GÖREVDE
Daha önce Şehir Hatları’nda gemici olarak çalışan kadın olmadığını belirten Dedetaş, sözlerine şöyle devam etti:
“5 kadın gemici ile başladık. Kaptan değiller ama Şehir Hatları giriş gemicilikten oluyor zaten. Daha sonra yükselerek kaptan olunuyor. Kadın arkadaşlarımız çımacı dediğimiz halat işlerini, geminin küçük bakım-onarım işlerini yapıyorlar. Hepsi Denizcilik Lisesi mezunu. Liyakat sahibi olan herkes şirketlerimizde, İBB’de çalışabilir.”
PAŞABAHÇE SEFERLERİNE BAŞLIYOR
İstanbul’un simge gemilerinden olmasına rağmen parçalanmak üzereyken kurtarılan Paşabahçe vapuru, Şehir Hatları İşletmesi’nce yenileme çalışması için Haliç Tersanesi’nde havuza alındı. Yakın zamanda vapurun seferlerine başlayacağını belirten Dedetaş, “Paşabahçe’nin İstanbul nezdinde önemli bir yeri var. Aslına uygun restore edilmesi için iki heyet oluşturduk. Vapurun hangi hatta çalışacağına bittikten sonra karar vereceğiz ama bu yıl denizde göreceğiz” dedi.
ÖNCE DENİZ TAKSİ SONRA VAPUR İNŞA EDİLECEK
Tersanede sıfırdan gemi üretimi yapılacak mı?
Tersanede en son 2010 senesinde gemi inşa edilmiş. Hedefimiz burada yeni vapurlar yapmak. Önce deniz taksileri burada yapacağız. İnsanları hızlıca denizi kullanmaya teşvik edebilmek için kamuya zarar oluşturmayacak, İstanbul ruhuna uygun küçük tekneler üreteceğiz. Deniz taksiler bu yaz hizmete girecek. 2022’de de şu an filomuzda hiç olmayan 700 kişilik klasik tipte vapur inşasına başlamayı planlıyoruz.
Deniz taksiler nasıl çalışacak?
Belli bir güzergaha bağlı kalmaksızın normal taksi gibi çalışacak. 10 kişi ve 1 engelli toplam 11 yolcu kapasiteli. 10 kişi binip paylaşabilir ya da takside olduğu gibi tek başına seyahat edilebilir. Şu an piyasada belli bir deniz taksi ücreti var. Onun neredeyse yarısı olacak. Tasarım, üretim tamamen tersanede yapmamız ilk yatırım maliyetini düşürecek. Bir uygulama üzerinden çağrılacak deniz taksiler. Şu an teknik alt yapısı çalışılıyor. Uber gibi bir sistem olmasını istiyoruz. Oradaki paylaşım sistemini deniz taksilere getirmek istiyoruz. Birbirini tanımayan insanlar da taksiyi paylaşarak ücret bölüşebilecek. Çevreci İstanbul vizyonuna destek olmak için deniz taksilerin 5 tanesini elektrikli yapalım istiyoruz.
