2020 yılında ihracatını en fazla artıran sektör olarak dikkatleri üzerine çeken gemi ve yat sektöründe yeni hedef 2 milyar dolar ihracat rakamına ulaşmak.
Özel amaçlı gemi üretiminde dünyada ilk 10’da yer alan Türk tersaneleri, Avrupa’dan önemli ölçüde hibrit ve elektrikli gemi siparişi alıyor. Gemi, Yat ve Hizmetleri İhracatçıları Birliği (GYHİB) Başkanı Cem Seven, “Teminat mektuplarına AB bankalarından teyit ekletebilirsek, ihracat 2 milyar dolara çıkar” dedi.
Gemi ve yat üreticileri, 2020’de önceki yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 32 oranında artış sağlayarak, 1 milyar 375 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Tersaneciler, 2020’de ihracatını en fazla artıran sektör oldu. GYHİB Başkanı Cem Seven, özel amaçlı gemi inşasında dünyada ilk 10’da yer alan Türk tersanelerinin özellikle Kuzey Avrupa’dan yoğun talep aldığını söyledi. Pandemiye rağmen bakanlıkların desteği ile sipariş edilen gemileri yabancı alıcılarına teslim edebildiklerini ve bu sayede ihracat hedeflerine ulaştıklarını vurgulayan Seven, “2020’de teslim edilmesi gereken ancak pandemi kaynaklı uçuş yasakları nedeniyle müşterilere tesliminde sorun yaşanan gemilerin ihraç edilebilmesi için başta Ticaret Bakanlığımız olmak üzere ilgili diğer bakanlıklar tarafından süratle gerekli uçuş izinlerinin verilmesi ihracatımıza büyük katkı sağladı” dedi.
Cem Seven, sektörün 2021 yılı ihracat hedefini şöyle açıkladı: “Bu yıl ihracat hedefimiz pandeminin gidişatı, aşının başarılı olması ve COVID-19’a etki edecek ilacın bulunmasına bağlı. Hedefimiz ihracatta 1 milyar 400 milyon doların üzerine çıkabilmek. Müşterilerimizden aldığımız iş avanslarına karşı verdiğimiz ve vadesi 1 yılı geçen teminat mektuplarına Avrupa bankalarından teyit/aval ekletebilirsek ihracat tutarımız 2 milyar dolara yaklaşır” dedi. Eximbank’ın gemi inşa sanayi için yurtdışına verilmek üzere teminat mektubu temin etme işlemlerine başladğını hatırlatan Seven, “Yurtdışına inşa edilen gemi ve yatlar için alınacak olan iş avansı karşılığı verilmesi gereken teminat mektupları ile ilgili olarak müşteriler Avrupa bankaları üzerinden teyit/ aval talep ediyor. Vadesi bir yılı geçen teminat mektupları için yurtdışından teyit/aval almakta yaşanan problemler nedeni ile Eximbank’ın bu minvalde uğraşısı devam ediyor. Çözüm bulunduğu takdirde ihracat tutarlarımızda artış yönünde ivmelenme olacak” diye konuştu.
Avrupa’dan çevreci gemi talebi artıyor
Cem Seven, özellikle Kuzey Avrupa ülkelerinden gelen inovatif ve çevreci gemilerin inşasına yönelik talepte artış yaşadıklarını vurgulayarak, “Hibrit sevk sistemli, sadece LNG ile çalışan, tam elektrikli ürün talepleri artışa geçti. Çok yakın bir gelecekte ise deniz suyundaki hidrojeni ayrıştırarak çalışan hidrojen tahrikli gemileri ve yatları görmemiz şaşırtıcı olmayacak. Gelecek, inovasyon unsurları ihtiva eden ve çevreye duyarlı gemi ve yatlarda olacak” dedi.
Norveç’in yıldızı Türkiye
Gemi ve yat üreticileri Aralık 2020’de 188.1 milyon dolarlık ihracata imza atı. Sektör bu dönemde 2019’un aynı dönemine göre ihracatını yüzde 69 artırmış oldu. Böylece gemi ve yat, yüzdesel olarak geçen ay ihracatını en fazla artıran sektör oldu.
Gemi ve yat üreticileri geçen yılın tamamında ise bir önceki yılın aynı dönemine göre yaklaşık yüzde 32 oranında artış sağlayarak, 1 milyar 375 milyon dolarlık ihracat gerçekleştirdi. Böylece tersaneciler, 2020 yılı toplamında da ihracatını en fazla artıran sektör oldu.
En çok ihracat gerçekleştirilen ülke, 366 milyon dolar ile Norveç oldu. Norveç’e yapılan ihracatın yarısından fazlasını balıkçı gemileri oluşturuyor, ayrıca feribot ve kurtarma gemisi ihracatları da gerçekleştiriliyor.. En çok ihracat gerçekleştirilen ikinci ülke Marshall Adaları oldu. 3. sırada ise Rusya yer aldı.
Yat üretiminde ilk 3’te, römorkörde ilk 5’teler
Türkiye, özel maksatlı özel yapım gemi ve mega yat inşası ihracatında dünyada ilk 10 ülke arasında yer alıyor. Tersaneciler, balıkçı gemisi ve römorkör ihracatında ilk 5, feribot ihracatında ise ilk 10 ihracatçı ülke arasında bulunuyorlar. Türkiye gemi inşa sektörü, mega yatlarda ise toplam uzunluk sıralamasında üçüncü sırada yer alıyor.
