Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan ve Balıkesir- Çanakkale kıyılarının geleceğini belirleyen 1/50.000 ölçekli Bütünleşik Kıyı Alanları Planı’nın yürütmesi Danıştay tarafından durduruldu.
Danıştay 6. Dairesi, Bozcada’ya bir adet Kurvaziyer Liman ve bir adet Yat Limanı yapılmasını da öngören Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından 18 Eylül 2020’de onaylanan Balıkesir- Çanakkale Bütünleşik Kıyı Alanları Planı’nın yürütmesini durdurdu. “1. derece doğal sit alanı gibi kesin yapılaşmaya kapalı olması gereken alanların, dava konusu planda birinci öncelikli bölge gösterimiyle yapılaşmaya açık alan olarak gösterildiği” tespitinin yapıldığı bilirkişi raporuna yer veren Danıştay, onaylanan planda hukuka uygunluk bulunmadığına hükmetti.
Kazdağı Doğal ve Kültürel Varlıkları Koruma Derneği ile birlikte 10 davacı tarafından, Balıkesir-Çanakkale Bütünleşik Kıyı Alanları Planı’nın, “çevre düzeni planına aykırı olduğu, planlama alanının bilimsel ve nesnel ölçütlere dayanılarak tespit edilmediği, mevcutsosyo-ekonomik yapının iyi analiz edilmediği, bölgedeki koruma-kullanma dengesinin dikkate alınmadığı, çok kriterli karar verme yönteminin belirlendiği fakat kriterlerin oluşturulması, eşik değerlerin belirlenmesinde hangi uzmanlık alanlarından yararlanıldığının belirtilmediği, tehlikeli madde taşıyan gemiler için ayrılmış limanların hangi kriterlere göre seçildiğinin belirsiz olduğu, bölgedeki tabiat parkı, sit alanı gibi koruma alanlarının dikkate alınmadığı” gerekçesiyle iptali ve yürütmesinin durdurulması istemiyle 2021’de dava açıldı.
Oy birliğiyle durdurma kararı
Danıştay 6. Dairesi, dava konusu planda hukuka uygunluk bulunmadığı, uygulanması halinde giderilmesi güç veya imkansız zararların doğmasına yol açacağı gerekçesiyle planın yürütmesini oy birliğiyle durdurdu.
Dosya kapsamında yapılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonrası hazırlanan raporunun değerlendirildiği kararda, bilirkişi raporunda, “sürdürülebilir gelişme ve kıyı ekosisteminin korunmasına ilişkin hedeflerin plan kararlarına yeterince yansımadığı, koruma-kullanma dengesinin sağlanamadığı ve plan kapsamında uygulanan Çok Kriterli Karar Verme Yöntemi’nin (ÇKKV) teknik eksiklikler içerdiği” tespitlerine yer verildiği aktarıldı.
Kararda, bilirkişi raporunda ayrıca, “bu teknik uygulanırken yapılan eksiklikler nedeniyle, sulak alan, birinci derece doğal sit alanı gibi kesin yapılaşmaya kapalı olması gereken alanların, dava konusu planda birinci öncelikli bölge gösterimiyle yapılaşmaya açık alan olarak gösterildiğinin” belirtildiği kaydedildi.
” Kamu yararına ve şehircilik ilkelerine aykırı”
Danıştay 6. Dairesi’nin kararında, bilirkişi raporunda, “Bozcada için dava konusu planın, bir adet Kurvaziyer Liman ve bir adet Yat Limanı olacak şekilde öngördüğü öncelikli tesis kararlarının kamu yararına ve şehircilik ilkelerine aykırı olduğu, Bozcaada için mevcut Balıkçı Barınağı’nın genişletilmesi projesi dışında, herhangi bir kıyı yapısı yapılmaması gerektiği yönünde ilgili yerel yönetimden de gelen değerlendirmenin dikkate alınarak dava konusu planın Bozcaada için öngördüğü öncelikli tesis kararlarının gözden geçirmesinin yerinde olacağı” değerlendirmesine yer verildiği bildirildi.
Stratejik Çevresel Değerlendirme (SÇD) Yönetmeliği uyarınca, bütünleşik kıyı alanları planları için rapor hazırlanmasının zorunlu olduğu hatırlatılan kararda, dava konusu planın onay sürecinde Stratejik Çevresel Değerlendirme raporunun hazırlanmadığı ve sürecin yürütülmediğinin de bilirkişi raporuyla tespit edildiği belirtildi.
Kararda, “Bilirkişi raporundaki tespitler göz önünde bulundurulduğunda, belirtilen süreç işletilmeksizin onaylanan dava konusu planda hukuka uygunluk bulunmadığı, uygulanması halinde giderilmesi güç veya imkansız zararların doğmasına yol açacağı sonucuna ulaşılmıştır” denildi.
Plan, Bozcada’ya 300-400 yat kapasiteli liman yapılmasını öngörüyor
Çanakkale, Karabiga, Bandırma, Ayvalık, Bozcaada, Edremit Körfezi, Gelibolu Tarihi Yarımadası’nı kapsayan plan, dördüncü bölge olarak belirlenen Bozcada bölgesinde, mevcut barınak yatırımlarının rahatlatılmasına yönelik 300-400 yat kapasitesine sahip yat limanı ve Beşinci ve Altıncı Bölgelerden birisinde 300-400 yat kapasitesine sahip bir yat limanı olmak üzere toplamda iki yat limanı yapılmasını öngörüyor.
