Pandemiyle birlikte başta kruvaziyerler olmak üzere gemilerini birer birer hurdaya gönderen AB, artan talebi karşılamak için Aliağa’daki iki tersaneyi daha ‘onaylı tesis’ listesine ekledi.
Salgının yolcu ve yük talebini baskılamasıyla birlikte gemi sökümü de hızlandı. Başta kruvaziyerler olmak üzere gemilerini birer birer hurdaya gönderen AB ülkeleri, artan ihtiyacı karşılamak için Türkiye’nin gemi söküm merkezi Aliağa’daki iki tersaneyi daha “onaylı tesis” listesine ekledi. Leyal, Leyal Demtaş, Işıksan, Sök Denizcilik, Ege Çelik ve Öge Gemi’den sonra Avşar ile Şimşekler de AB bayraklı gemileri geri dönüşüme alabilecek. Böylece, listeye giren 8 tersanenin toplam kapasitesi 500 bin tona ulaştı. Yıllık olarak hurdaya ayrılan AB bayraklı gemi tonajı yaklaşık 2 milyon ton. Aliağa’daki diğer tesislerin onay süreci de devam ediyor. Aralık 2018’den bu yana Avrupalı gemiler sadece Avrupa Komisyonu Onaylı Gemi Geri Dönüşüm Listesi’ne giren tesislerde söküme gidebiliyor. Avrupalı armatörlerin artan gemi söküm talebini mevcut tersaneler ile karşılayamayan AB, Aliağa’daki iki tersaneyi daha ‘onaylı tesis’ listesine ekledi. Leyal, Leyal Demtaş, Işıksan, Sök Denizcilik, Ege Çelik ve Öge Gemi’den sonra Avşar ve Şimşekler de AB bayraklı gemileri geri dönüşme alabilecek.
Pandemiyle birlikte Avrupa ülkelerinde hurdaya gönderilen gemi sayısı hızla arttı. Özellikle salgından en fazla darbeyi alan kruvaziyer gemileri birer birer söküme gönderiliyor. Dünya filosunun yüzde 35’ine sahip olan Avrupalı armatörlerin Güney Asya’daki çevreci olmayan söküm tesislerini kullanmaması amaçlanıyor. Bilindiği üzere, Aralık 2018’den bu yana Avrupalı gemiler sadece Avrupa Komisyonu Onaylı Gemi Geri Dönüşüm Listesi’ne giren tesislerde söküme gidebiliyor. Türkiye, bu alanda önemli bir başarı sağlayarak, ABD’deki bir tersane ile birlikte AB dışından listeye giren tek ülke olmuştu. Aralık 2018’de listeye 3 tesisi ile giren Aliağa, Ocak 2020’de bu sayıyı 6’ya çıkarmıştı. Böylece AB listesinde olan tesis sayısı 41’e ulaşmıştı.
Aliağa, Avrupa’daki bu dönüşümde çok büyük bir rol üstlendi. Çok sayıda kruvaziyer gemisi söküm için Aliağa’ya geldi. Bölgedeki tesisler geçen yılın tamamında ulaştıkları hurda tonajına bu yılın ilk dokuz ayında ulaştı. Aliağa’da AB’ye hizmet verebilen bu tesislerin kapasitesi yıl sonuna kadar doldu. Bu nedenle AB, Aliağa’daki tesislerin AB’ye girme sürecini hızlandırdı. Son olarak bu hafta Avşar ve Şimşekler de listeye eklendi. Böylece Aliğa’da AB bayraklı gemileri sökebilen tesis sayısı 8’e yükseldi.
22 tesisten 8’i listede
Aliağa’da toplam 22 tesis bulunuyor. Aliağa Gemi Geri Dönüşüm Sanayicileri Derneği (GEMİSANDER) Başkanı Kamil Önal, diğer tesislerin de listeye girmek için çalışmalarına devam ettiğini söyledi. Listeye giren 8 tersanenin toplam kapasitesi 500 bin tona ulaşmış oldu. 22 tesisin toplam geri dönüşüm kapasitesi yaklaşık 1 milyon ton. Yıllık olarak hurdaya ayrılan AB bayraklı gemi tonajı yaklaşık 2 milyon ton. AB listesine dahil olan tesislerin söküm kapasiteleri 1-1.5 milyon ton.
Clarksons, çağrı yapmıştı
Dünya çapında 5 kıtada 25’ten fazla ofisi ile hizmet veren İngiliz lojistik hizmet sağlayıcısı Clarksons’un brokerlik şirketi Clarksons Platou Shipbroking, geçtiğimiz haftalarda yayımladığı raporda Türkiye’de AB onaylı listesine giren geri dönüşüm tesislerinin yılsonuna kadar kapasitesinin dolduğunu açıklamıştı. Raporda, Avrupa’da geri dönüşüm talebinin arttığı, ancak söküm tesislerinin yetersiz kaldığı vurgulanarak, Aliağa’da daha fazla tesisin AB listesine alınması çağrıda bulunulmuştu.
Gemi geri dönüşüm sektöründe rekabetin hızlandığını ifade eden Önal, bu süreçte kalıcı yatırımların büyük önem taşıdığını vurgulayarak, “2026 yılında sona erecek kira sözleşmeleri, bu yatırımların önündeki en büyük engel. Bitiş tarihi gelemden bu sözleşmelerin yenilenmesi her zamankinden daha elzem bir konu” dedi.
