İstanbul ve Marmara, Ege, Akdeniz, Karadeniz Bölgeleri (İMEAK) Deniz Ticaret Odası’nın (DTO) Eylül Ayı Meclis Toplantısı’nda konuşan Oda Yönetim Kurulu Başkanı Tamer Kıran, uluslararası ticarette oyun kurallarının yeniden belirlendiğini ve Türk armatörünün bu kurallara karşı hazırlıklı olması gerektiğini söyledi.
Covid-19 salgını sonrasında küresel tedarik zincirinde yaşanan dönüşümle yeşil mutabakat ve iklim değişikliği çerçevesinde atılan adımların önemli fırsat ve tehditleri içinde barındırdığına dikkat çeken Tamer Kıran, iklim değişikliği tehdidinin küresel ekonomi politikalarını, uluslararası ticaretin kurallarını, ürün standartlarını hızla değiştirmeye aday göründüğünü, bu değişimlerden en çok etkilenecek sektörlerin başında şüphesiz denizcilik sektörünün geldiğini dile belirtti.
Avrupa Birliği’nin (AB) benimsediği Yeşil Mutabakat stratejisi kapsamında Avrupa Komisyonu tarafından 2021 yılında açıklanan şekliyle, 2030 yılında sera gazı emisyonlarını 1990 yılı seviyelerine kıyasla en az yüzde 55 oranında azaltmaya yönelik emisyon hedeflerine ulaşmak için sunulan “Fit For 55” (55’e Uyum) Paketi’nde; denizcilik sektörü ve yakıt ikmali üzerinde doğrudan etkisi olan öneriler yer aldığını hatırlatan Kıran şöyle devam etti:
“Öneriler arasında yer alan Emisyon Ticaret Sistemi’nin devreye girmesi durumunda Avrupa Birliği limanlarına sefer yapan gemilerimizden 1 ton yakıt başına 100 ABD doları tutarında ödeme alınacağı ve Emisyon Ticaret Sistemi’nin yayılmasıyla 100 dolar olan bu bedelin artmasının kaçınılmaz olacağı değerlendirilmektedir. Tüm bu gelişmelerin sonucunda mevcut gemiler kısa bir sürede kullanılamaz hale gelecek, halihazırda mevcut olmayan, yeni icat edilecek motorlarla donatılmış yeni gemilerin alınması zorunlu hale gelecektir. Uluslararası ticarette, oyun kurallarının yeniden belirlendiği önümüzdeki süreçte, getirilmek istenen değişiklikler nedeniyle büyük ekonomik maliyetlerle karşılaşmamak için değişimi iyi okumamız ve hazırlıklı olmamız gerekiyor. Gelişmeler, iş dünyasına büyük sorumluluklar yüklerken, bu konuda devlet desteklerini de elzem kılıyor. Bunun için de kamu-özel sektör diyaloğunu daha da sıklaştırmak, ortak akılla bu süreçte kazanan ülkeler arasında yerimizi almak büyük önem arz ediyor.”
Türk sahipli deniz ticaret filosu 50 milyon DWT’e ulaştırılmalı
Dünya denizcilik piyasalarında, 2020 yılının özellikle ikinci yarısından itibaren hızla artan talep karşısında birçok piyasada fiyatlarda hızlı artışlar yaşandığına dikkat çeken Tamer Kıran, önümüzdeki sürece ilişkin beklentilerde de talebin arza göre birçok segmentte daha hızlı bir gelişme göstermeye devam edeceği yönünde oluştuğunu belirtti.
Konteyner tarafında talep artışının devamının, navlunlar ve gemi kiralamalarını rekor seviyelere taşıdığını kaydeden Tamer Kıran, yeni gemi inşa siparişlerindeki artışa dikkat çekerek şöyle konuştu:
“Global filonun 2021 yılında DWT bazında yüzde 3,05 artarak 2 milyar 130 milyon DWT büyüklüğüne, TEU bazında ise yüzde 2,5 artarak 25 milyon 910 bin TEU’ya ulaşması beklenmektedir. 2020 yılında 48,7 milyar dolar olan yeni gemi inşa yatırım sözleşmesinin 2021 yılı Temmuz sonu itibariyle 67,2 milyar dolar olduğunu ve bu yatırımların yüzde 44’ünü konteyner, yüzde 12’sini tanker, yüzde 9’unu dökme yük, yüzde 8’ini LPG, yüzde 11’ini LNG oluşturduğunu görüyoruz. Bu rakamları değerlendirdiğimizde, dünya deniz taşımacılığında taşlar yerinden oynamış, denizden daha fazla pay almak isteyen ülkeler yine ‘tam yol ileri’ demiştir. Bu nedenle bugün 30 milyon DWT’e yakın Türk sahipli filomuzun da 50 milyon DWT’e ulaştırılmasının milli hedeflerimiz arasında yer alması hususunu her ortamda dile getirmemiz gerekmektedir.”
